Informacje ogólne

Wprowadzenie

• Obecności ciała obcego w przewodzie słuchowym może towarzyszyć podrażnienie skóry. U dorosłych może to być spowodowane np. resztkami waty, u dzieci np. przez zabawki lub rośliny strączkowe.
• Dzieci mogą mieć skłonność do wkładania przedmiotów do przewodu słuchowego.
• Do przewodu słuchowego mogą się też dostawać owady¹

Częstość występowania

• Szczególnie często występuje u dzieci w wieku od 1 roku do 6 lat².

ICD-10

• T16 Ciało obce w uchu

Diagnostyka

Różnicowanie

• Woskowina uszna (Cerumen obturans)
• Zapalenie ucha zewnętrznego

Wywiad lekarski

• Objawy mogą obejmować ogólny dyskomfort, uczucie zatkania ucha i potencjalnie rozwój zakażenia z wydzieliną (zapalenie ucha zewnętrznego).

Badanie fizykalne

• Otoskopia: zwykle pozwala zidentyfikować ciało obce.
• Ciało obce może być trudne do odróżnienia od woskowiny usznej lub może być otoczone woskowiną uszną.
• Z czasem może rozwinąć się wtórne zapalenie ucha zewnętrznego.

Wskazania dla skierowania do specjalisty

• W przypadku ciała obcego którego nie da się łatwo usunąć skierowanie do specjalisty otolaryngologa

Leczenia

Ogólne informacje o terpii

• Ciała obce w przewodzie słuchowym powinny być usuwane tak szybko, jak to możliwe.
• W przypadku nienaruszonej błony bębenkowej można to wykonać poprzez irygację.
• Jednak najbezpieczniejszą metodą jest odsysanie otoskopowe.
• Większość ciał obcych można usunąć przy użyciu prostych technik³.
  • irygacja ucha, odsysanie lub ekstrakcja przy użyciu instrumentów
  • Irygacji uszu nie wolno przeprowadzać w przypadku materiałów organicznych, baterii alkalicznych¹ ani w przypadku perforacji błony bębenkowej.
• Ciała obce, które mogą pęcznieć, powinny być usuwane za pomocą narzędzi (haczyka lub kleszczyków) 
• Owady należy przed usunięciem unieszkodliwić poprzez wkroplenie oleju spożywczego,
• U dzieci usunięcie ciał obcych ułatwia poprzedzające je znieczulenie miejscowe (np. lidokaina w sprayu).
• Pilnego usunięcia (zwykle przez laryngologa) wymagają: 
  • Bateria guzikowa
  • Ciała obce o potencjale penetrującym (np. ołówek, wsuwka do włosów, patyczki higieniczne)
  • Ciało obce z oznakami urazu przewodu słuchowego zewnętrznego, błony bębenkowej lub ucha środkowego, objawiające się poprzez: wyciek z ucha (otorrhoea), objawy przedsionkowe (np. nudności, wymioty, oczopląs, zawroty głowy lub ataksja), silny ból.¹

Przebieg, powikłania i rokowanie

Powikłania

• Pęknięcia skóry powstałe podczas usuwania, które mogą ulec zakażeniu.
• Uszkodzenie błony bębenkowej
• Irygacje ucha zewnętrznego należy przeprowadzać tylko wtedy, gdy błona bębenkowa jest nienaruszona, aby zapobiec przedostaniu się płynu irygacyjnego do ucha środkowego.
• Ból i zawroty głowy spowodowane zbyt zimnymi lub ciepłymi roztworami do płukania

Rokowanie

• Dobre, ciało obce można zwykle szybko usunąć; konieczne może być skierowanie do laryngologa.

Informacje dla pacjentów

Informacje dla pacjentów w Medibas.pl

• Ciało obce w przewodzie słuchowym

Ilustracje

płukanie ucha